|
NATURA 2000 a turystyka - PORTAL INFORMACYJNO - EDUKACYJNY |
home | spis obszarów | wyszukiwarka | A | A | A |
![]() INSTYTUT NA RZECZ EKOROZWOJU |
Dybowska Dolina WisłyPowierzchnia : 1392 haKod obszaru : PLH040011 Forma ochrony w ramach sieci Natura 2000: specjalny obszar ochrony siedlisk (Dyrektywa Siedliskowa) Status obszaru :
obszar zatwierdzony Decyzją Komisji Europejskiej Opis : Teren obszaru obejmuje 11 km odcinek rzeki Wisły wraz z terenami zalewowymi między Dybowem a Przyłubiem. Granice prawobrzeżnej części przebiegają wzdłuż wału przeciwpowodziowego, natomiast część lewobrzeżna na prawie całej długości ciągnie się wzdłuż krawędzi skarpy terasy zalewowej. Teren ten związany jest z zasięgiem ostatniego zlodowacenia, a podstawowym, współczesnym procesem geomorfologicznym jest akumulacja fluwialno-powodziowa. Przy średnim i niskim stanie wód teren zajmuje koryto rzeki z wynurzającymi się okresowo piaszczysto-mulistymi ławicami, które porasta efemeryczna roślinność. Nieco wyniesione i okresowo zalewane są tereny nadbrzeżne z dawnymi wyspami (kępami) połączonymi ze stałym lądem przez groble wybudowane w XIX wieku i zasypane osadami. Stają się one wyspami podczas wezbrań. Występują tu także ciągi starorzeczy, w nich i spokojnych odcinkach rzeki rozwija się roślinność wodna, a na ich brzegach szuwary. Obwałowania usypane w XIX wieku osłaniają prawy i część lewego brzegu - pozostała jest zalewana aż do naturalnych zboczy wysokiej terasy. Obecnie znaczna część terenów nadrzecznych pokryta jest mozaiką ziołorośli i traworośli z rosnącymi pojedynczo i pasowo krzewami i drzewami (w tym pomnikowymi topolami czarnymi). Są tu też fragmenty borów mieszanych i sosnowych z płatami muraw piaskowych. Przeważają drzewostany sosnowe pochodzące z nasadzeń - "chojniaki". Łęgi olszowo-jesionowe z fragmentami olsów występują na bardzo niewielkich powierzchniach, na zatorfionych obrzeżach doliny i źródliskach. Na omawianym terenie zanotowano obecność 10 rodzajów siedlisk z załącznika I Dyrektywy Siedliskowej oraz 2 gatunki ssaków (bóbr i wydra),1 gatunek płaza (kumak nizinny), 6 gatunków krągłoustych ryb , 1 gatunek bezkręgowca i 2 gatunki roślin z załącznika II Dyrektywy Siedliskowej (łącznie 12 gatunków) oraz 23 gatunków ptaków z załącznika I Dyrektywy Ptasiej. Teren ten jest miejscem gnieżdżenia się wielu rzadkich i zagrożonych wyginięciem w Polsce lub Europie środkowej gatunków ptaków związanych z dolinami dużych, nieuregulowanych rzek. Występują tutaj również stosunkowo liczne populacje lęgowe ptaków związanych z zanikającymi środowiskami kserotermicznymi (Pokrzewka jarzębata, Gąsiorek). W okresie zimowym na obszarze tym odnotowano duże koncentracje awifauny wodno-błotnej, dla której warunkiem przetrwania są duże niezamarzające odcinki rzeki. Obszar obejmuje część ekologicznego korytarza Wisły, który został identyfikowany jako teren priorytetowy dla ochrony w sieciach ECONET i IBA, ważnego dla migracji wielu gatunków. Dane zaktualizowano w 2009 r. Sam teren obszaru Natura 2000 obejmuje dolinę rzeczną Wisły i tereny zalewowe. Obszar bardzo cenny przyrodniczo - w Europie dobrze zachowane, naturalne fragmenty dużych dolin rzecznych należą do rzadkości. Oprócz walorów widokowych - fragment niemal dzikiej dużej nizinnej rzeki atrakcją są pomnikowe topole czarne. Dla rekreacji - np. turystyki rowerowej i pieszej poleca się raczej teren chronionego krajobrazu "Wydm Kotliny Toruńsko-Bydgoskiej" wraz z jednym z największych w Polsce pól wydmowych., oraz cały teren puszczy Bydgoskiej. Najbliższe stacje kolejowe znajdują się na linii Toruń - Solec Kujawski w Cierpicach i Przyłubiu. W Cierpicach istnieje możliwość noclegu. Wydm Śródlądowych na południe od Torunia [ obszar chronionego krajobrazu ], Zagrozenia : Dla zbiorowisk roślinnych brzegów Wisły związanych z okresowym zalewaniem i wynurzaniem, największym zagrożeniem jest zmiana stosunków wodnych, związana z ewentualną realizacją planów budowy Kaskady Dolnej Wisły: trwałe zalanie oraz odcięcie przez obwałowanie. Dla muraw, zarośli i lasów kserotermicznych intensywna jest to gospodarka leśna (zalesianie, odnawianie). Dla terenów podmokłych (lasy bagienne, łęgi olszowo-jesionowe, łąki trzęślicowe, turzycowiska, szuwary) najgroźniejsze jest odwadnianie, osuszanie, zasypywanie. Dla umiarkowanie wilgotnych żyznych lasów (grądy, lasy wiązowo-jesionowe) niewłaściwa gospodarka leśna, co prowadzi do zmiany składu gatunkowego i zakwaszenia siedliska. Dla wszystkich walorów przyrodniczych - budownictwo, składowiska, zanieczyszczenia i dzikie wysypiska. Zagrożenia dla fauny stanowią: melioracje, pogłębianie koryta Wisły i likwidowanie piaszczystych wysp w nurcie rzeki, zbyt wczesne pokosy traw, lokalnie - intensyfikacja produkcji rolnej, wycinanie łęgów i pojedynczych starych drzew, silna penetracja ludzka i kłusownictwo. starorzecza i naturalne eutroficzne zbiorniki wodne ze zbiorowiskami z Nympheion, Potamion, Ważne dla Europy gatunki zwierząt (z Zał. II Dyr. siedliskawej
i z Zał. I Dyr. Ptasiej, w tym gatunki priorytetowe):zalewane muliste brzegi rzek, murawy kserotermiczne (Festuco-Brometea i ciepłolubne murawy z Asplenion septentrionalis-Festucion pallentis) * - priorytetowe są tylko murawy z istotnymi stanowiskami storczyków, zmiennowilgotne łąki trzęślicowe (Molinion) , ziołorośla górskie (Adenostylion alliariae) i ziołorośla nadrzeczne (Convolvuletalia sepium), niżowe i górskie świeże łąki użytkowane ekstensywnie (Arrhenatherion elatioris), grąd środkowoeuropejski i subkontynentalny (Galio-Carpinetum, Tilio-Carpinetum), bory i lasy bagienne (Vaccinio uliginosi-Betuletum pubescentis, Vaccinio uliginosi-Pinetum, Pino mugo-Sphagnetum, Sphagno girgensohnii-Piceetum i brzozowo-sosnowe bagienne lasy borealne)*, łęgi wierzbowe, topolowe, olszowe i jesionowe (Salicetum albo-fragilis, Populetum albae, Alnenion glutinoso-incanae, olsy żródliskowe)*, łęgowe lasy dębowo-wiązowo-jesionowe (Ficario-Ulmetum), ciepłolubne dąbrowy (Quercetalia pubescenti-petraeae)*, batalion [ptak ] Ważne dla Europy gatunki roślin (z Zał. II Dyr. siedliskawej), w tym gatunki priorytetowe:bielaczek [ptak ] bielik [ptak ] błotniak łąkowy [ptak ] błotniak stawowy [ptak ] błotniak zbożowy [ptak ] bocian biały [ptak ] bocian czarny [ptak ] boleń [ryba ] bóbr europejski [ssak] czapla biała [ptak ] czerwończyk nieparek [bezkręgowiec ] derkacz [ptak ] dzięcioł czarny [ptak ] gąsiorek [ptak ] jarzębatka [ptak ] kiełb białopłetwy [ryba ] koza [ryba ] kumak nizinny [płaz ] łabędź czarnodzioby (mały) [ptak ] łabędź krzykliwy [ptak ] łęczak [ptak ] łosoś atlantycki [ryba ] minóg rzeczny [ryba ] różanka [ryba ] rybitwa białoczelna [ptak ] rybitwa czarna [ptak ] rybitwa zwyczajna (rzeczna) [ptak ] rybołów [ptak ] siewka złota [ptak ] wydra [ssak] zimorodek [ptak ] żuraw [ptak ] leniec bezpodkwiatowy , Obszar biogeograficzny : kontynentalnysasanka otwarta , Instytucje, w których można uzyskać informacje o obszarze:: Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Bydgoszczy
GMINY , Zławieś Wielka, Solec Kujawski, Wielka Nieszawka, |
![]() |
Departament Turystyki Ministerstwa Gospodarki |
![]() |
![]() |
![]() |