NATURA 2000 a turystyka - PORTAL INFORMACYJNO - EDUKACYJNY


obrazek
INSTYTUT NA RZECZ EKOROZWOJU


 

Sandr Wdy

Powierzchnia : 6320.7 ha
Kod obszaru : PLH040017
Forma ochrony w ramach sieci Natura 2000:
specjalny obszar ochrony siedlisk (Dyrektywa Siedliskowa)
Status obszaru :
obszar zatwierdzony Decyzją Komisji Europejskiej
Opis :

Obszar obejmujący równinę sandrową rozciętą dolinami Wdy i jej dopływów oraz rynnami polodowcowymi i zagłębieniami wytopiskowymi. W obniżeniach terenu występują cenne jeziora o małej zawartości składników odżywczych (rezerwat Dury), jedne z najcenniejszych florystycznie, polskich torfowisk przejściowych, podmokłości i zabagnienia (3% powierzchni). W drzewostanach dominuje sosna (lasy iglaste zajmują ponad trzy czwarte obszaru) ale również bardzo cenne kresowe stanowisko grądów środkowopolskich (rez. "Brzęki" – z udziałem brekinii). Tereny rolnicze zajmują około 15%.
Dodatkowo jest to obecnie jedna z największych koncentracji bobra w Polsce.
Obszar jest miejscem występowania cennych siedlisk z Załącznika I Dyrektywy Siedliskowej: starorzecza i naturalne eutroficzne zbiorniki wodne, naturalne, dystroficzne zbiorniki wodne, nizinne i podgórskie rzeki ze zbiorowiskami włosieniczników, ciepłolubne, śródlądowe murawy napiaskowe, zmiennowilgotne łąki trzęślicowe, niżowe i górskie świeże łąki użytkowane ekstensywnie, torfowiska wysokie z roślinnością torfotwórczą (żywe), torfowiska przejściowe i trzęsawiska, torfowiska nakredowe, górskie i nizinne torfowiska zasadowe o charakterze młak, turzycowisk i mechowisk, grąd środkowoeuropejski i subkontynentalny, bory i lasy bagienne, łęgi wierzbowe, topolowe, olszowe i jesionowe, olsy źródliskowe.
Z gatunków wymienionych w Załączniku II Dyrektywy Siedliskowej stwierdzono tu występowanie 2 gatunków ssaków: bóbr europejski (jedne największych zagęszczeń w Polsce) i wydra, płazy: traszka grzebieniasta i kumak nizinny, ryby: minóg strumieniowy, boleń, różanka, piskorz, koza, głowacz białopłetwy, bezkręgowca: czerwończyk nieparek i rośliny: lipiennik Loesela.

Dane zaktualizowano w 2009 r.

Interpretacja turystyczna :

Obszar położony w gminach Osie i Osieck. Do ostoi można dojechać autobusami PKS, komunikacją prywatną lub koleją do miejscowości Tleń, przystanek na linii Grudziądz - Czersk, a następnie drogami lokalnymi już w granicach obszaru.
Teren ostoi jest bardzo atrakcyjny pod względem walorów przyrodniczo-turystycznych i jest reprezentatywny dla przyrody Borów Tucholskich. Znajdują się tutaj Wdecki Park Krajobrazowy i Chojnicko-Tucholski OchK oraz rezerwaty przyrody: Zdrójno, Krzywe Koło w Pętli Wdy, Jezioro Piaseczno, Brzęki im Z. Czubińskiego, Jeziorko Dury, Jezioro Miedzno. Na dużych odcinkach granice obszaru poprowadzono zgodnie z projektowanym rezerwatem Dolina Rzeki Wdy.
Walory turystyczne związane są z szeroką ofertą rekreacyjną rozwiniętą w oparciu o kompleksy jezior i lasów oraz odrębność kulturową (Kociewie) i ciekawą historię. Panują tu doskonałe warunki do uprawiania turystyki pieszej, rowerowej, konnej i sportów wodnych, szczególnie kajakarstwa. Strzelnica sportowa,
W obszarze głównie fascynują osobliwości przyrodnicze np. park przy nadleśnictwie Osie, pomniki przyrody, kręgi kamienne koło miejscowości Osie ale również można zwiedzić zespoły dworsko – pałacowe np. w Jaszczach (obecnie prywatny), stare zabudowania chłopskie np. chata w Tleniu, rozwiązania inżynierskie np. elektrownia wodna i jezioro zaporowe w Żurze z 1930 roku, jedna z najstarszych na Pomorzu, malownicze mosty i wiadukty.
Turyści mogą korzystać z noclegów w hotelach, pensjonatach, ośrodkach wypoczynkowych, kwaterach prywatnych i gospodarstwach agroturystycznych.

formy ochrony przyrody
Zdrójno [ rezerwat przyrody ],
Krzywe Koło w Pętli Wdy [ rezerwat przyrody ],
Jezioro Piaseczno [ rezerwat przyrody ],
Brzęki im. Z. Czubińskiego [ rezerwat przyrody ],
Jeziorka Dury [ rezerwat przyrody ],
Jezioro Miedzno [ rezerwat przyrody ],
Chojnicko-Tucholski [ obszar chronionego krajobrazu ],
Wdecki [ park krajobrazowy ],
Zagrozenia :

Do głównych zagrożeń zalicza się zabudowę rekreacyjną nad Wdą i nadmierną penetrację terenu, zanieczyszczenia wód i dzikie wysypiska śmieci.

Siedliska
starorzecza i naturalne eutroficzne zbiorniki wodne ze zbiorowiskami z Nympheion, Potamion,
naturalne, dystroficzne zbiorniki wodne,
nizinne i podgórskie rzeki ze zbiorowiskami włosieniczników Ranunculion fluitantis,
ciepłolubne, śródlądowe murawy napiaskowe (Koelerion glaucae)*,
zmiennowilgotne łąki trzęślicowe (Molinion) ,
niżowe i górskie świeże łąki użytkowane ekstensywnie (Arrhenatherion elatioris),
torfowiska wysokie z roślinnością torfotwórczą (żywe)*,
torfowiska przejściowe i trzęsawiska (przeważnie z roślinnością z Scheuchzerio-Caricetea) ,
torfowiska nakredowe (Cladietum marisci, Caricetum buxbaumii, Schoenetum nigricantis)* ,
górskie i nizinne torfowiska zasadowe o charakterze młak, turzycowisk i mechowisk ,
grąd środkowoeuropejski i subkontynentalny (Galio-Carpinetum, Tilio-Carpinetum),
bory i lasy bagienne (Vaccinio uliginosi-Betuletum pubescentis, Vaccinio uliginosi-Pinetum, Pino mugo-Sphagnetum, Sphagno girgensohnii-Piceetum i brzozowo-sosnowe bagienne lasy borealne)*,
łęgi wierzbowe, topolowe, olszowe i jesionowe (Salicetum albo-fragilis, Populetum albae, Alnenion glutinoso-incanae, olsy żródliskowe)*,
Ważne dla Europy gatunki zwierząt (z Zał. II Dyr. siedliskawej i z Zał. I Dyr. Ptasiej, w tym gatunki priorytetowe):
boleń     [ryba ]
bóbr europejski     [ssak]
czerwończyk nieparek     [bezkręgowiec ]
głowacz białopłetwy     [ryba ]
koza     [ryba ]
kumak nizinny     [płaz ]
minóg strumieniowy     [ryba ]
piskorz     [ryba ]
różanka     [ryba ]
skójka gruboskorupowa     [bezkręgowiec ]
traszka grzebieniasta     [płaz ]
wydra     [ssak]
Ważne dla Europy gatunki roślin (z Zał. II Dyr. siedliskawej), w tym gatunki priorytetowe:
lipiennik Loesela,
Obszar biogeograficzny : kontynentalny
Instytucje, w których można uzyskać informacje o obszarze::

Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Bydgoszczy
ul. Dworcowa 63, 85-950 Bydgoszcz
tel. (52) 518 18 01 lub (52) 551 13 50 do 362, fax (52) 518 18 02
e-mail: sekretariat@rdos-bydgoszcz.pl,http://bydgoszcz.rdos.gov.pl/

Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Gdańsku
ul. Chmielna 54/57; 80-748 Gdańsk
tel. (58) 683 68 00, fax (58) 683 68 03
email: wsr@gdansk.uw.gov.pl, http://gdansk.rdos.gov.pl/

Kujawsko-Pomorska Organizacja Turystyczna
ul. Wełniany Rynek 5/8, 85-036 Bydgoszcz (do korespondencji)
Urząd Marszałkowski w Toruniu (siedziba):
Pl. Teatralny 2, 97-100 Toruń
Tel.: (52) 376 70 19, Fax.: (52) 376 70 19
biuro@k-pot.pl, www.k-pot.pl

Pomorska Regionalna Organizacja Turystyczna
ul. Długi Targ 8/10, 80-958 Gdańsk
Tel.: (58) 320 41 39, 323 32 03, 323 32 04, 323 32 05, Fax.: (58) 323 32 03
it@prot.gda.pl; www.prot.gda.pl

Urzędy Gmin Osie i Osieck

RDLP w Toruniu, Nadleśnictwa Osie i Dąbrowa

RDLP w Gdańsku, Nadleśnictwo Lubichowo

Oddział PTTK w Tucholi



GMINY
Osieczna,
Osiek,
Osie,
Warlubie,
Jeżewo,